Apr 1, 2012

tiếng dze nức nở


Kính thưa quý... dzị, tui xin hát... hát một bài Dziệc Nam
Tiếng dze nức nở buồn hơn tiếng lòng  ... “
Về Vĩnh Châu

Tùy bút của Ngự Thuyết viết về người Hoa yêu văn nghệ, khiến nhớ lại nhiều kỹ niệm. Sài Gòn trước 75 có khu vực Chợ Lớn nhiều người Hoa sinh sống và buôn bán. Thật ra, ở mặt tiền là những nhà hàng hoặc cửa hiệu buôn bán tấp nập, khang trang, còn sâu bên trong thì nhiều gia đình Hoa Kiều có đời sống cũng như hầu hết dân lao dộng bình dân Việt Nam trong ngõ hẽm. Nhà văn Sơn Nam có một truyện ngắn về việc này rất dễ thương. Truyện về gia đình của Vương An, ông Ốn. Vương An có 4 người con. Thởi Phùng (Thái Phụng), Thởi Hùng (Thái Hồng). Đứa con trai đầu lòng 2 em gái gọi là tài cố (đại ca), và một đứa con trai út 3-4 tuổi, là trung tâm tình cảm của cả gia đình . Nhà lao động bình dân, ban ngày tứ tán đi làm hoặc đi học, ngoại trừ người mẹ ở nhà lo cơm nước và trông con. Ban đêm về cũng không nghỉ. Tụ tập lại xếp và dán giấy làm bao gia công cho các cửa hiệu tạp hóa ngoài phố.
Ngày đó, có ban cải lương Hồ Quảng Khánh Hồng Minh Tơ của Việt Nam. Mỗi thứ sáu thì có cải lương trên TV. Lần đầu tiên, khi tui vào chơi nhà một người bạn học trong con hẽm quận 5 Chợ Lớn, tui mới biết một việc khá lý thú. Nhằm đêm thứ sáu, tuồng cải lương Chuyên Chư Thích Khách do gánh Hồ Quảng Việt Nam trình diễn. Tui chứng kiến cảnh người Hoa gọi nhau ơi ới vừa tiếng Quảng Đông vừa tiếng Việt. Họ gọi nhau đến xem TV. Vì không phải nhà nào cũng có TV. Xem ké nhà hàng xóm. Tui tò mò nhìn qua xem thì thấy những khuôn mặt già trẻ bé lớn rất hoan hỉ và phấn khích xem hát. Lâu lâu lại cười ồ hoặc xí xô xí xào cái gì đó. Rất vui.
Còn nhớ, lúc đó có phong trào đọc tiếu thuyết tình cảm của nữ văn sĩ Quỳnh Dao người Đài Loan. Bản dịch của Liêu Quốc Nhĩ, dường như là anh chàng sinh viên văn khoa ban Việt Hán thì phải. Những tạp chí văn nghệ thuở ấy khen là văn chương dịch thuật bay bướm. Phim nhạc của Đài Loan và Hồng Kông cũng khá nhiều.

千言萬語
作曲:左宏元
歌手: 鄧麗君

不知道為了什麼
憂愁它圍繞著我
我每天都在祈禱
快趕走愛的寂寞
那天起 你對我說
永遠地愛著我
千言和萬語
隨浮雲掠過

Thiên Ngôn Vạn Ngữ
Tác khúc : Tả Hoành Nguyên
Ca Thủ: Đặng Lệ Quân


Bất tri đạo vi liễu thập ma
Ưu sầu tha vi nhiễu trước ngã
Ngã mỗi thiên đô tại kỳ đão
Khoái cản tẩu ái đích tịch mịch
Na thiên khởi nễ đối ngã thuyết
Vĩnh viễn địa ái trước ngã
Thiên ngôn hoà vạn ngữ
Tùy phù vân lược quá


Phiên dịch

Chẳng biết là làm sao
Nỗi buồn cứ vây quanh 
Mỗi ngày ta đều cầu nguyện
Mau trở lại tình đã mất
Ngày đó chàng nhìn ta nói
Vĩnh viễn anh yêu em
Ôi, ngàn vạn lời nói
Cũng theo phù vân mà bay đi


Mùa thu lá bay
Trình bày: Kim Anh, Thái Doanh Doanh

Một ngày sống bên anh sẽ muôn đời
Dẫu cho mưa rơi đá mòn tháng năm
Lạy trời được yêu mãi nhau người ơi
Đừng mang trái ngang chia lìa lứa đôi
Thế gian ơi sao nhiều cay đắng
Tình vẫn đắm say, người đã xa ta rồi
Ngồi ôm vết thương lòng đớn đau
Nghe tình rên xiết trong tim sầu


Nhạc Hoa Lời Việt, còn nhạc Việt Lời Hoa?
Có Nắng Chiều của Lê Trọng Nguyễn, người Đài Loan rất thích. Họ phiên dịch sang lời Hoa gọi là Việt Nam Tình Ca. Cũng do cô ca sĩ nói hai thứ tiếng Hoa Việt, Kim Anh trình bày.
Người Hoa thời VNCH, trừ một vài xì thẩu gian thương đầu cơ tích trữ bị luật pháp hiện hành bất dung, còn lại đại đa số sống hòa hợp khiêm nhường với dân miền Nam.  Chú "Ba" mình nói tiếng Dziệc khá ngộ nghĩnh:

Wánh mầy wánh tao wánh thấy mẹ... !
Bánh mì bánh bao bánh xíu mại... !

Nghe nói dân Hoa Kiều hiện tại ngụ cư và làm việc tại VN rất đông. Họ qua lại đường biên giới phía Bắc gần như dễ dãi, bỏ ngõ. Họ hung hãn và nói tiếng Việt sành sõi. Người Việt e dè khi đụng chạm vào họ (!?)
 Mùa Thu Lá Bay*Thiên Ngôn Vạn Ngữ